مدل های فرآیند استراتژیک (جلسه ۳)

در جلسه قبل در قالب مثالی کاربردی با سطح اول از چهارچوب کاموندا-BPMN آشنا شدید. در این جلسه قصد داریم نحوه استفاده از زبان BPMN را در این سطح آموزش دهیم.با ما همراه باشید.

زبان BPMN بیش از ۵۰ نماد دارد که برای سطح ۱ این مقدار بسیار زیاد است و برای گروه های هدف درک آنها بسیار سخت است. بنابراین این مجموعه نمادها را باید برای این سطح کاهش دهیم و از تعدادی از آنها استفاده کنیم. استفاده از این تدبیر را در هر صورت به شما پیشنهاد میکنیم. اینکه کدام نماد را برای استفاده در سطح ۱ انتخاب نماییم، شما باید تصمیم بگیرید، اما برای این کار پیشنهاداتی را به شما خواهیم کرد.

مجموعه ها و مسیرها

روش BPMN برای هر مجموعه یک رهبر قرار میدهد که مراقب تخصیص وظایف میباشد و همچنین تمامی مشارکت کنندگان و سیستم را هدایت میکند. این رهبر برای این فرایند وجود ندارد و لذا توسط موتور فرایند نیز هدایت نمیشود. هدایت فرایند همانطور که برای مثال توسط اعلام نیاز واحد فنی رخ میدهد، میبایست توسط یک جریان خبری مدلسازی شود و واحد فنی را در یک مجموعه دیگر قرارداد. ما این مورد را در شکل زیر نشان دادیم. حال واحد فنی موقعیت شغلی خود را از طریق یک خبر به واحد منابع انسانی اعلام میکند و هر وقت این موقعیت اشغال شود،واحد فنی نیز اطلاع داده میشود.

قرارگیری مسیر «واحد فنی» در یک مجموعه جداگانه

نحوه نمایش بالا بالطبع گیرایی بیشتری دارد، اما هنوز مشکلاتی را نیز دارد. در اینجا درخواست دهندگان نیز میبایست در یک مجموعه واحد باشند که توسط رهبری که هم واحد منابع انسانی و هم درخواست دهندگان را به طور همزمان هدایت میکند قرار نگیرند. در شکل زیر این فرایند همکاری را در صورتی که هر قسمت مجموعه واحد خودش را داشته باشد مشاهده میکنید.

در این شکل هر قسمت مجموعه مخصوص به خود را دارد.

علامت سوال در مورد درخواست دهندگان این مسئله را روشن میکند که هر چه ارتباطات در فرایند دقیق تر مدلسازی شود، سوالات بیشتری نیز مطرح میشوند و ناپایداری ها و عدم دقت های بیشتری نمایان میشوند.  بنابراین مدل شکل فوق را کنار میگذاریم تا موقعی که در مورد سطح ۲صحبت کنیم.

در سطح ۱به طور معمول از به کارگیری چندین مجموعه خودداری میکنیم. اما گاهی اوقات استثنایی هم داریم. برای مثال زمانی که مشتری فرایند از بیرون سازمان یا گاهی هم مشتری درون سازمان است. سپس میتوان این جنبه را مورد تاکید قرارداد، به طوریکه آن را در یک مجموعه جدا بیاوریم و برای مثال تکمیل یک فرایند سفارش یا رسیدگی به یک شکایت را در یک مجموعه دومی مدلسازی نماییم. این مورد به عنوان یک «ابزار یادگیری» برای کار با مجموعه های مختلف قلمداد میشود.

مشتری به عنون مجموعه بسته شده

در شکل بالا مشتری را به عنوان یک مجموعه بسته شده نشان دادیم و فرایند را از زمانی بررسی کردیم که سفارش دریافت میشود.

خیلی خوب میشود اگر بتوانیم تمامی فرایندها را مانند این مدل نشان دهیم، اما فرایند استخدام به ما نشان داد که در عمل شرکای خارجی داریم که اگر بخواهیم آنها را درمجموع جداگانه خودشان نشان دهیم، سوالات زیادی پیش میآیند و بزرگتر شدن مدل میتواند درک صحیح آن را با مشکل مواجه سازد. دقیقاً برعکس این مورد فرایندهایی نیز وجود دارند که مشتریان آنها داخلی هستند و به همان سازمان تعلق دارند مانند بخش فنی به عنوان مشتری فرایند استخدامی.

سومین جلسه از دوره “نحوه مدلسازی فرآیندها” به پایان رسید، در این جلسه نحوه استفاده از زبان  BPMN را در سطح ۱ آشنا شدید. از اینکه تا به اینجای کار با ما همراه بودید، سپاسگزاریم.